Τα τελευταία χρόνια ακούγεται όλο και περισσότερο μια ευχή καινούρια, νεωτερική και κάπως χιουμοριστική. «Καλή Παναγιά». Ο τόνος έχει εδώ τη σημασία του. Παναγιά ουχί Παναγία. Η αλλαγή τονισμού  κάνει την ευχή από τη μία ολίγον αστεία και από την άλλη γλυκειά και γλαφυρή, σχεδόν γραφική. Η ευχή αναφέρεται βεβαίως στη γιορτή της Κοιμήσεως της Θεοτόκου, τον Δεκαπενταύγουστο. 

Εικόνα Παναγίας

Η ευχή «Καλή Παναγιά» δεν είναι μια λάθος θρησκευτική προσέγγιση, ούτε ένα λάθος της γλώσσας, όπως παρουσιάζεται από ειδικούς χριστιανολόγους. Είναι η εξέλιξη της θρησκευτικής συνήθειας και φυσικά η εξέλιξη της ίδιας της γλώσσας. Της ζωντανής και ομιλούσας γλώσσας. Όπως κάθε λέξη ή φράση που ξεφεύγει από τη γραμματική και τη δομή των ιερών κανόνων, έτσι και αυτή φέρει ένα νόημα που ξεπερνά το αυστηρό δόγμα. 

Οι ιερείς θα σου πουν ότι η Εκκλησία γιορτάζει γεγονότα, όχι πρόσωπα. «Καλά Χριστούγεννα», όχι «Καλό Χριστό». Στο στόμα της επίσημης θρησκείας, η ευχή είναι άτοπη, ασύμμετρη, ατελής. Και όμως, ακριβώς εκεί βρίσκεται η αξία της. Γιατί μια αληθινή γιορτή δεν σταματά σε κανόνες, ανακοινώσεις και τυπικές ευχές. 

Στα χείλη των δήθεν άθεων που λένε «Καλή Παναγιά» χωρίς να πιστεύουν, η φράση αποκτά ζωή. Είναι μια ακούσια διαφήμιση της γιορτής. Ένα χαμόγελο, μια παύση στον χρόνο του Αυγούστου, μια συνθήκη που υπερβαίνει τη θρησκεία και φτάνει στη γλώσσα. Με άλλα λόγια φτάνει στην συνειδητοποίηση μιας πραγματικότητας και στην αναγνώριση ενός γεγονότος ακόμα και από δήθεν άπιστους. Η ευχή γίνεται ένδειξη σεβασμού, ακόμα κι αν δεν συνοδεύεται από πίστη.

Οι ευχές, ακόμα και οι χιουμοριστικές, είναι μια μικρή επανάσταση, σιωπηλή και διακριτική. Κάθε «Καλή Παναγιά» που ακούγεται σε έναν δρόμο, σε μια πλατεία, στα σοκάκια των νησιών ή άλλων περιοχών αναψυχής, κρατάει ζωντανή την παράδοση με τρόπο που η τυπική θεολογία δεν μπορεί να αγγίξει.

Στο τέλος, η γιορτή, όπως και η ευχή, ανήκει σε όλους. Όχι επειδή όλοι πιστεύουν, αλλά επειδή όλοι μιλούν. Κάθε λέξη, κάθε ευχή, είναι απόδειξη ότι η ορθοδοξία, η ελληνική γλώσσα, και η καθημερινότητα των εθίμων και των παραδόσεων δεν χωρούν σε κανόνες. Υπάρχει ένας κανόνας πιο απλός και πιο βαθύς: η γλώσσα που εύχεται είναι η ίδια η ζωή που γιορτάζει.

Καλή Παναγιά σε όλους και όλες.